Zamknij

Jak działa wentylacja w budynku i kiedy trzeba ją zmodernizować?

Artykuł sponsorowany
10:00, 07.10.2026
Jak działa wentylacja w budynku i kiedy trzeba ją zmodernizować? materiały partnera
Wymiana powietrza w domu i mieszkaniu wpływa na zdrowie, wilgotność ścian i koszty ogrzewania, a mimo to bywa niedoceniana. Stare układy grawitacyjne przestają działać po wymianie okien, a nowoczesne systemy mechaniczne pozwalają utrzymać stały przepływ powietrza niezależnie od pogody. W artykule wyjaśniamy, czym zajmuje się producent systemów wentylacyjnych, jak działa wentylacja grawitacyjna i na czym polega mechaniczna wentylacja wyciągowa. Przykłady odwołują się do rozwiązań fińskiej firmy Vilpe, której polski oddział ma siedzibę we Wrocławiu.

Czym zajmuje się producent systemów wentylacyjnych z fińską tradycją?

Osoby, które wpisują w wyszukiwarkę hasło Vilpe wentylacja, trafiają na firmę założoną w Finlandii w 1973 roku, która według informacji ze strony obsługuje trzydzieści krajów i specjalizuje się w rozwiązaniach przeznaczonych do trudnych warunków klimatycznych. Polski oddział Vilpe Poland działa we Wrocławiu przy ulicy Granicznej. Oferta obejmuje wentylatory dachowe z silnikami EC, które pracują automatycznie z regulacją mocy, system Cicha Kuchnia z bezsilnikowym okapem współpracującym z wentylatorem dachowym, dzięki któremu źródło hałasu zostaje przeniesione na dach, oraz inteligentny monitoring wilgotności i temperatury konstrukcji dachowej z aktywnym osuszaniem. Uzupełnieniem są elementy pasywne: przejścia dachowe, kominki wentylacyjne, uszczelnienia, wyrzutnie i czerpnie. Producent deklaruje gwarancję techniczną do dwudziestu lat i estetyczną do dziesięciu, odporność materiałów na temperatury od minus czterdziestu do plus stu dwudziestu stopni, energooszczędność, certyfikaty ISO i ponad czterdzieści patentów. Dla właściciela domu lub zarządcy budynku ważne jest zrozumienie, że wentylacja to system, a nie pojedyncze urządzenie: obejmuje dopływ świeżego powietrza, jego przepływ przez pomieszczenia i usuwanie zużytego powietrza, przy czym wszystkie elementy muszą działać razem. Niewłaściwie dobrany lub zaniedbany układ prowadzi do wilgoci, pleśni, zaduchu i wyższych rachunków, bo ciepło ucieka razem z powietrzem. Przy planowaniu modernizacji warto ocenić stan istniejącej instalacji: drożność przewodów, szczelność okien, obecność nawiewników i sposób odprowadzenia powietrza. Dobry wykonawca wykona pomiary przepływu, sprawdzi ciąg w kanałach i zaproponuje rozwiązanie dopasowane do budynku. Warto zapytać o gwarancję, serwis i możliwość późniejszej rozbudowy, na przykład o sterowanie wilgotnością lub współpracę z innymi urządzeniami. W budynkach wielorodzinnych decyzje o zmianach podejmuje wspólnota lub spółdzielnia, więc potrzebna jest współpraca zarządcy z mieszkańcami. Zarządcy budynków powinni też pamiętać o dokumentacji: projekt wentylacji, protokoły pomiarów i przeglądy kominiarskie są ważne przy kontrolach i w razie problemów. Okresowe pomiary przepływu pozwalają stwierdzić, czy system spełnia wymagania, a ich wyniki pomagają planować modernizację.

Dlaczego naturalny obieg powietrza przestaje działać po remoncie?

Wentylacja grawitacyjna to naturalna wymiana powietrza, która nie wymaga prądu ani obsługi. Według opisu Vilpe system działa na zasadzie różnic temperatury i ciśnienia między wnętrzem a otoczeniem: świeże powietrze dostaje się przez nieszczelności w oknach lub nawiewniki w ścianach do pomieszczeń czystych, a zużyte opuszcza dom przez kanały wentylacyjne z kuchni i łazienek, wydostając się kominami ponad dachem. Zalety są wyraźne: brak zużycia energii, niskie koszty inwestycji, bardzo mała awaryjność, bo nie ma elementów ruchomych, oraz zerowe koszty eksploatacji. Najlepiej działa zimą, gdy różnica temperatur przekracza dwadzieścia stopni, w tradycyjnych domach o standardowym układzie pomieszczeń i w projektach o ograniczonym budżecie. Wada polega na tym, że skuteczność zależy od pogody. Latem, gdy różnica temperatur jest niewielka, ciąg słabnie lub zanika. System przestaje też działać po modernizacji: nowe, szczelne okna i ocieplenie ograniczają dopływ świeżego powietrza, więc kanały nie mają skąd zasysać powietrza. Silny wiatr potrafi odwrócić kierunek przepływu, a brak odpowiednich otworów nawiewnych powoduje, że układ po prostu stoi. Skutkiem są zaparowane okna, pleśń w narożnikach, zapachy i uczucie ciężkiego powietrza. Rozwiązaniem bywa uzupełnienie systemu o kominki dachowe poprawiające ciąg, nawiewniki ścienne, w tym modele z automatycznym termostatem, oraz kratki wentylacyjne. Vilpe oferuje takie elementy jako dopełnienie układu. Przy wymianie okien należy od razu zaplanować nawiewniki okienne lub ścienne, aby zachować dopływ powietrza. Warto też sprawdzić drożność kanałów, bo zanieczyszczenia, gniazda ptaków i zawilgocenia ograniczają ciąg. Czasem lepszym rozwiązaniem jest przejście na wentylację hybrydową lub mechaniczną, które zapewniają stały przepływ niezależnie od pory roku. Dodatkowym problemem w starych budynkach bywa zbyt mała liczba nawiewników po wymianie okien. Dobrym rozwiązaniem są nawiewniki sterowane wilgotnością, które otwierają się, gdy w pomieszczeniu rośnie wilgotność. Przed montażem warto sprawdzić, czy ściana i rama okna pozwalają na ich zamocowanie, oraz czy nawiewniki zapewniają odpowiedni przepływ.

Jak mechaniczne usuwanie zużytego powietrza poprawia komfort w starszych budynkach?

Mechaniczna wentylacja wyciągowa, nazywana też wywiewną, usuwa zużyte powietrze za pomocą wentylatora, najczęściej umieszczonego na dachu. Według opisu Vilpe system wyposażony jest w czujnik różnicy ciśnień, który automatycznie dostosowuje pracę do zmiennych warunków pogodowych i zapewnia stały przepływ świeżego powietrza. Główne cechy to ciągły przepływ niezależny od warunków atmosferycznych, odporność temperaturowa w zakresie od minus trzydziestu do plus osiemdziesięciu stopni, a okresowo od minus czterdziestu do plus stu dwudziestu, wykonanie z polipropylenu odpornego na korozję oraz deklarowana pełna wodoszczelność. Zestaw składa się z wentylatora dachowego EC, kontrolera ciśnienia mierzącego przepływ powietrza, regulowanych kratek wywiewnych oraz nawiewników ściennych z filtrami. Największą zaletą jest to, że rozwiązanie nie wymaga budowy dodatkowych przewodów: wykorzystuje istniejące piony kominowe, co jest szczególnie przydatne w starszych blokach mieszkalnych. Dla mieszkańców oznacza to stały odciąg zapachów i wilgoci z kuchni i łazienek, a dla zarządców ograniczenie problemów z pleśnią i skargami. Nawiewniki ścienne z filtrami pozwalają dostarczać powietrze z zewnątrz, ograniczając napływ kurzu. Przy modernizacji istotne jest zaplanowanie nawiewu: wentylator wyciągowy tworzy podciśnienie, więc bez nawiewników powietrze będzie napływać przez nieszczelności, w tym z klatki schodowej lub od sąsiadów. Trzeba też zadbać o drożność pionów i o szczelność przewodów. Hałas z wentylatora dachowego jest ograniczony, bo źródło znajduje się poza mieszkaniami. W kosztach warto uwzględnić pobór prądu, który w nowoczesnych silnikach EC jest niewielki, oraz serwis. W przeciwieństwie do systemów z odzyskiem ciepła wentylacja wyciągowa nie odzyskuje energii, więc straty ciepła są większe, ale inwestycja jest tańsza i prostsza w montażu. Przy planowaniu modernizacji pionów wentylacyjnych dobrze jest zweryfikować, czy każdy pion obsługuje podobne mieszkania, bo różnice w użytkowaniu wpływają na rozkład ciągu. Warto także zadbać o zabezpieczenie przed cofaniem się zapachów z sąsiednich lokali, na przykład za pomocą klap zwrotnych w kratkach, i poinformować mieszkańców o zasadach korzystania.

(Artykuł sponsorowany)
facebookFacebook
twitter
wykopWykop
0%